door WERKEN OP EEN POSTKANTOOR (2): PARAMARIBO
We zetten onze artikelen over werken op een postkantoor voort. Dit keer is het woord aan Nellie Bakboord die werkte op het Hoofdpostkantoor in Paramaribo in Suriname. Het hoofdpostkantoor in Paramaribo staat aan het Kerkplein 1, midden in het centrum. Het gebouw is een ontwerp van de Nederlandse architect ir. Peter J. Nagel. Rond het Kerkplein staan nog vier belangrijke moder-nistische gebouwen die ontworpen zijn door Nagel: het voormalige OGEM-gebouw (nu Energie Bedrijven Suriname), de Surinaamse Bank, het FATUM-gebouw en de HBU-bank (nu de Republic Bank Suriname).
FDC uit 1960 van de opening van het postkantoor. De zegels Inheemse Volkskunst zijn ontworpen door de bij de Verenigde Naties werkende Fransman Claude Bottiau en werden uitgegeven ter gelegenheid van de opening. Het aantekenstrookje is van het Hoofdpostkantoor.
Van de 21 gebouwen ontworpen door Nagel is in 2018 een boekje uitgegeven door LM Publishers. Hierin staat ook een aardige wandelroute langs deze 21 gebouwen. Op bladzijde 121 noemt Nagel de kunstenaar Nicholas Loning (Amsterdam 1925-Leusden 1983) als één van de kunstenaars die ook zorgde voor afbeeldingen op Surinaamse postzegels.
Onder: Ontwerpen Nicholas Loning voor 200 jaar Zendingsfirma Kersten & Co 1968, 50 jaar Bauxietindustrie 1966 en Historische Gebouwen 1961 (met dank aan www.postzegelontwerpen.nl)
Op bladzijde 123 tref ik informatie over de Surinaamse kunstenaar Stuart Robles de Medina die naast monumentale beelden (beeld Johan Pengel) ook ontwerpen maakt voor postzegels.
Onder: Ontwerp en luchtpostzegel Poelepantjebrug 1965 van Stuart Robles de Medina (met dank aan www.postzegelontwerpen.nl)
De postdiensten, toen ik er werkzaam was, werden uitgevoerd door De Dienst der Posterijen onder het ministerie van Financiën. Sinds 1993 worden de postdiensten uitgevoerd door SURPOST, een zelfstandig bedrijf.
Ik heb er nooit bij stilgestaan of iedereen een postbus had, maar onze familie had een eigen postbus: POB 446. Vastgeroest op mijn netvlies. Als kind mocht ik mee naar het hoofdpostkantoor om onze postbus te legen. Een mooie herinnering uit mijn jeugd was het lichten van de postbus die dicht bij onze woning stond. Op een vast tijdstip kwam een postbode op een stoere motor aanrijden. Je zorgde ervoor dat je op dat tijdstip bij het raam stond zodat je kon zwaaien.
Dat ik jaren later bij de Dienst der Posterijen zou komen te werken, kon ik op dat moment natuurlijk niet vermoeden. Ik trad in 1988 in dienst als Public relation officer en protocol. Mijn taak was de afdeling voorlichting opzetten. Met het oog op de ophanden zijnde verzelfstandiging was ik verantwoordelijk voor voorlichtingsbijeenkomsten. Dit betekende dat ik in elk postkantoor, in Paramaribo en ook in alle districten, voorlichtings-bijeenkomsten organiseerde.
Ook de voorlichting naar de pers was één van mijn belangrijke taken. Als het ging om de uitgifte van eerste dag uitgiftes werkte ik nauw samen met de afdeling Filatelie. Ik heb de verzelfstandiging niet meegemaakt, maar ik had absoluut een bijzondere leerrijke periode bij de Dienst der Posterijen.
Met oud-collega Sari Kasanpawiro-Saijo haal ik herinneringen op over Filatelie. Wij noemen namen van Surinaamse kunstenaars die in onze tijd postzegels hebben ont-worpen: Juliaan Lodewijk Brand-Flu, Erwin de Vries, Winston van der Bok, Henna Brunings, Soekinta Doelmadjid, Kitling Tjon Pian Gi, Glenn Fung Loy en meer.
Onder: Kinderzegels 1975 ontworpen door Juliaan Lodewijk Brand-Flu, Rudy Chang en Doelmadjid Soekinta (met dank aan www.postzegelontwerpen.nl)
Sari Kasanpawiro nam in september 1992 het initiatief om in het kader van de herdenking van de 140e geboortedag van Jan Ernst Matzeliger (1852-1889) een postzegel uit te geven. Matzeliger was nog in slavernij geboren in Suriname en vond later in de Verenigde Staten de schoenzwikmachine uit, een revolutionaire uitvinding die schoenen betaalbaar maakte voor een aanzienlijk grotere groep dan de toenmalige rijken. Dit is eerder in ons clubblad van september 2023 beschreven in het artikel over schoenen: ‘Taav dig skorna: Doe je schoenen uit’.
Boven: Jan Matzeliger, de uitvinder van de schoenzwikmachine
In het Maandblad Filatelie loopt al enige tijd de serie van Peter Storm van Leeuwen ‘De filatelistische erfenis van Suriname’, met meer achtergrondinformatie over uitgiften en ontwerpers en de roerige postgeschiedenis van Suriname. De afgebeelde zegels uit 1954 zijn ontworpen door E.K.D. Lieveld.
We eindigen dit artikel met een fraai poststuk uit Paramaribo naar Amsterdam met het stempel en aantekenstrookje van postkantoor Zorg en Hoop met datum 18-2-1983. De postzegels zijn van de Vogel-serie uit 1977. Bijzonder is het ronde propagandastempel waar met de leus ‘Suriname Voorwaarts’ wordt herinnerd aan 3 jaar revolutie in Suriname. Het postkantoor Zorg en Hoop is ook ontworpen door architect Peter Nagel, maar zou nu bouwkundig in slechte staat verkeren. Overigens kan men nog steeds een rijlessen nemen bij Amsterdams Rijbewijs Service. Op het adres Wonglaan 13 in de wijk Via Bella in Paramaribo is tegenwoordig een schoenenzaak gevestigd.
Met dank aan Nellie Bakboord voor haar opgeschreven herinneringen, die de redactie heeft aangevuld met illustraties
